
Januari is alweer voorbij en de eerste schrijfkilometers van 2026 zijn gemaakt. In deze mail een nieuw grafiekje en een antwoord op een vraag die ik vaak krijg, namelijk waarom ik toch in godsnaam met de hand schrijf. Lees snel verder!
Voortgang fantasy manuscript

Links versie 1.0: 77 009 woorden
Rechts versie 2.0: 42 708 woorden
Omdat ik er de vorige keer zo’n lol in had om een grafiekje van mijn schrijfdagen te maken, heb ik er nog eentje in elkaar gezet. Hier zie je het aantal woorden per akte, links de eerste versie (totaal 77k) en rechts waar ik nu ben in de tweede versie. Ik zit nu op zo’n 42 000 woorden, maar ben nog niet op de helft, kortom: versie 2.0 wordt een stuk langer! Nieuwe scènes schieten als paddenstoelen uit de grond. Bestaande scènes worden uitgebreid. Gebeurtenissen die ik dacht in één scène te kunnen vangen, blijken er twee of drie nodig te hebben.
En is dat erg? Ik denk het niet. Ik ben altijd een underwriter geweest: iemand die moeite heeft het benodigd aantal woorden te halen. Nu heb ik voor het eerst meer woorden dan ik nodig ga hebben. Kom ik er gelijk achter of dat schrappen nou echt zo moeilijk is! Er was begin deze maand een moment waarop ik dacht, als het zo doorgaat eindig ik dadelijk met een manuscript van 150k en dat leek me toch wel monsterachtig groot. Maar zoals het er nu naar uitziet (als mijn berekeningen kloppen) ga ik uitkomen op zo’n 100k. Daar kan ik wel mee werken, denk ik.
Waarom ik met de hand schrijf
Een kijkje in mijn huidige manuscript
Wie haalt het ten tijde van computers, speech-to-text technologie en AI nog in zijn hoofd om een heel boek met de hand te schrijven? Nou, ik dus. Koppig en eigenwijs ben ik zeker, en laatst las ik een column van de Trouw-redactie waarin het zelfs (met gepaste trots) radicaal werd genoemd. En waarom? Telt ‘omdat ik het leuk vind?’
Toch zit er wel wat meer achter dan alleen persoonlijke voorkeur. Er zit namelijk zeker een aantal nadelen aan vast, zoals de hoeveelheid papier, inkt, opslagruimte en handkramp die erbij komt kijken – om nog niet te spreken van het moeten ontcijferen van je eigen kriebels – en toch doe ik het al jaren zo. Het gevoel van een echte schrijver zijn telt mee; het maakt de hele zaak romantischer en daar houden verhalenvertellers nu eenmaal vaak van, maar er blijkt ook een significant neurologisch verschil te zijn tussen schrijven en typen. Ik zal er hier niet een heel essay aan wijden, maar als het je interessant lijkt is het het zeker waard om eens te googelen naar wat er allemaal in je hersens gebeurt zodra je pen op papier zet. Je hele brein wordt geactiveerd en het zorgt voor een diepere connectie met het materiaal en grotere creativiteit dan als je typt. Toen ik daar achter kwam begreep ik waarom ik altijd al het gevoel had dat het ‘gewoon beter lukt’ als ik met de hand schrijf.
Voor wie dit ook wil proberen heb ik twee tips, zeker als je verhaal aan de lange kant is:
Indexering: help jezelf terug te vinden wat waar staat! Bedenk een systeem met labels, tabbladen, hoofdstukken, hoe je het maar wilt aanpakken, en nummer je pagina’s. Helemaal als je op losse pagina’s schrijft… Anders kunnen je briljante ideeën verdwijnen in de woordenbrij en vind je ze misschien nooit meer terug.
Woorden tellen: die functie heeft een papieren schriftje natuurlijk niet, dus dat moet je ook zelf doen. Mijn truc is: ik tel de eerste 10 pagina’s en bereken het gemiddelde. Daarna hoef ik alleen nog maar het aantal pagina’s te tellen, plus eventueel de laatste pagina als die niet helemaal vol is. Dat scheelt een hoop!
Ondanks mijn trouwe handschrift-routine heb ik mezelf afgelopen Kerst toch een technisch gadget cadeau gegeven dat wel eens een gouden middenweg zou kunnen zijn: een reMarkable paper tablet, wat een soort digitaal schrift is. Op dit moment ben ik ermee aan het experimenteren en volgende maand vertel ik jullie graag meer over mijn bevindingen.
Verder heb ik ruimte om proeflezer te zijn voor een (fantasy)manuscript Ben of ken je iemand die daarnaar op zoek is? Stuur me een berichtje!
-Ella
PS Vanaf nu is mijn korte verhaal Het Hof der Gevangenen te lezen op Fantasywereld. Ik ben natuurlijk supertrots! Benieuwd? Klik hier om het te lezen!