Antwoord op vraag 5
A) De vertelstructuur vind ik wel fijn werken, maar dit baseer ik op het volledig uitlezen van het boek. Er wordt voor elk personage een andere schrijfstijl aangehouden, waardoor elk personage een eigen perspectief - en daarmee stem/visie, wordt gegeven. De afwisseling maakt het verhaal aangenaam om te lezen, zonder het te zwaar of te zoetsappig te maken.Het behoud van Lena als personage gedurende het verhaal vond ik halverwege het verhaal - zoals ik ook al aangaf in mijn antwoord op vraag 4B, wat op een bepaald moment verwarrend en abstract deed overkomen op mij. Maar door mijn bevinding over het verhaal in het algemeen - dat het verhaal een zoektocht is naar 'liefde', 'leven' en 'familiebanden' voor elk personage maar ook voor elke lezer is, snap ik die keuze nu en is de abstractie/mysterie/verwarring weggenomen. De stukken met Santo zoals deze zijn beschreven én vormgegeven - als een interview/conversatie tussen Ward Cody, zijn zeer verfrissend en maken het boek tegelijkertijd luchtig. Dit komt doordat dit de stukken zijn waar wat humor inzit en welke 'vlotter' zijn geschreven. De vlottere schrijfstijl maakt voor mij dat elk personage in een ander leestempo te volgen is, waardoor de serieuzere stukken beter overkomen. Zo blijf je bij de 'lieve moeder'-brieven vanuit het perspectief van Valerie wat langer hangen (tenminste, ik als lezer deed dit wel - ik las hier wat minder snel doorheen om het verhaal zo goed als mogelijk op mij in te laten werken). De afwisseling in schrijfstijl en vormgeving - de regelafstand en de paginamarges, draagt voor mij opnieuw bij aan de melancholie en lading in het verhaal. De overige hoofdstukken/perspectieven zijn veel meer beladen middels de melancholie en emotie. Hierdoor is het volgens mij de schrijfster ook gelukt om het verhaal als een fysieke zoektocht om te zetten naar een zoektocht naar de drie kernwaarden die inmiddels passen bij de titel 'hardhout'.
B) Al met al vind ik dat het verhaal dus niet een bepaalde emotie in is gestuurd, waardoor het relatief luchtig blijft. De detailleringen zoals de plaats- en tijdsaanduidingen bij de gesprekken met de meldkamer en de conversaties tussen Santos en Ward Cody en de beschrijvingen van de omgevingen in combinatie met de verbeeldingen middels de cover - waarvan ik ook al vaker heb herhaald dit knap gedaan te vinden, maken dat het verhaal goed te volgen is en blijft - mits je regelmatig blijft lezen. Zoals ik inmiddels al paar keer heb benoemd: halverwege het boek dreigde het verhaal voor mij persoonlijk wat abstract te worden door de keuze van de schrijfster om het personage van Lena te behouden, maar door 'gewoon' door te lezen kun je dit als lezer denk ik wel voorkomen. Het is denk ik niet dat de schrijfster de afwisseling heeft gerealiseerd om verwarring/mysterie te creëren, maar juist om 'liefde', 'leven' en 'familiebanden' vanuit verschillende perspectieven een visie en ontwikkeling te geven. Zo resulteert dat bijvoorbeeld in 'betekenisgeving in het leven/ het terugvinden van het leven' voor Valerie, 'moeder-dochter/ oma-kleinzoon-relaties' voor Lena, 'een scheiding tussen/ verplaatsing van aandacht voor werk en privé' voor Bev, en 'waardering voor het leven en banden uit het verleden en het heden' voor Santos. Aansluitend bij het antwoord op vraag 5B van @ingeborg : zo zie je dat 'liefde', 'leven' en 'familiebanden' voor elke stem een andere waarde en betekenis krijgen. De schrijfstijl en het einde van het verhaal maken liefde - een 'hart' daarom inderdaad niet eenduidig maar juist relatief. Opnieuw draagt dit voor mij bij aan het feit dat het verhaal/de schrijfster/ de schrijfstijl je als lezer nog ná het lezen van het verhaal aan het denken zet. Opnieuw: dit voegt voor mij nóg meer melancholiek toe. Eenduiding en eenvoud zouden niet passen bij de drie kernwaarden